Maak onderscheid tussen aanbieder en gebruiker
Een aanbieder die een AI-systeem ontwikkelt of onder eigen naam op de markt brengt, kan andere plichten hebben dan een organisatie die het systeem inzet. Artikel 50 lid 2 gaat over machineleesbare herkenbaarheid van bepaalde synthetische output door aanbieders. Andere leden richten zich op informatie aan mensen of openbaarmaking door gebruikers.
De hoofdregel voor artikel 50 geldt sinds 2 augustus 2026. Voor bepaalde al eerder op de markt gebrachte genererende systemen geldt bij de markering door aanbieders overgangsrecht tot 2 december 2026. Dat is geen algemene verlenging voor elke organisatie of elke AI-melding.
Voorbeeld 1: een chatbot op uw website
Mensen die rechtstreeks met een AI-systeem communiceren moeten daarover worden geïnformeerd, tenzij dit gezien de omstandigheden al duidelijk is. Bekijk dus de volledige bezoekerservaring: de naam, presentatie, start van het gesprek en wat de gebruiker verwacht.
Praktisch voorbeeld: zet bij het openen van de chat duidelijk dat het om een AI-assistent gaat, beschrijf waarvoor die bedoeld is en maak een route naar menselijk contact vindbaar. Die laatste onderdelen zijn praktische ontwerpkeuzes. Een melding vervangt geen controle op onjuiste antwoorden of persoonsgegevens.
Voorbeeld 2: een realistische synthetische video
AI-beelden, -audio of -video die als deepfake kwalificeren kennen openbaarmakingsregels. Een realistisch filmpje waarin iemand iets lijkt te zeggen dat nooit is opgenomen, vraagt daarom een andere beoordeling dan een duidelijk abstracte illustratie.
Voor kennelijk artistieke, creatieve, satirische, fictieve of vergelijkbare werken bevat de wet een aangepaste wijze van bekendmaking. Beoordeel daarnaast portret, toestemming, auteursrecht en mogelijke misleiding. Een label maakt een anderszins onrechtmatige publicatie niet vanzelf toegestaan.
Voorbeeld 3: AI ondersteunt een kennisartikel
Voor AI-gegenereerde of gemanipuleerde tekst die wordt gepubliceerd om het publiek te informeren over onderwerpen van publiek belang geldt een specifieke regel. De wet kent een uitzondering wanneer menselijke beoordeling of redactionele controle heeft plaatsgevonden en een persoon of organisatie de redactionele verantwoordelijkheid draagt.
Dit betekent niet dat broncontrole of verantwoordelijkheid vervalt. Maak intern duidelijk wie feiten, bronnen en conclusies beoordeelt en wie de tekst goedkeurt. Gebruik geen algemene regel als ‘elke AI-tekst moet een label’ zonder de wettelijke context en uitzondering te bekijken.
Maak transparantie onderdeel van uw publicatieproces
Neem per toepassing op wie de melding of markering verzorgt, waar die zichtbaar moet zijn en wie controleert of de informatie bij een update blijft staan. Betrek communicatie, product, privacy en de eigenaar van het AI-systeem.
De Commissie publiceerde in juli 2026 richtsnoeren. De vrijwillige praktijkcode kan helpen bij uitvoering; zij vervangt de wet niet en ondertekening is geen automatische garantie op naleving.
Van uitleg naar uw praktijk
Wat moet in ieder geval zijn geregeld?
- Bepaal uw rol en het soort toepassing
- Controleer de toepasselijke transparantieregel
- Beoordeel uitzonderingen en overgangsrecht afzonderlijk
- Leg eigenaarschap en publicatiecontrole vast
- Combineer informatie aan gebruikers met privacy en menselijke controle
Veelgestelde vragen
Verder met uw vraag.
Moet iedere AI-afbeelding een zichtbaar label krijgen?
Niet automatisch op dezelfde manier. De regels hangen af van uw rol, de output, mogelijke deepfake-kwalificatie en wettelijke uitzonderingen. Machineleesbare markering en zichtbare openbaarmaking zijn verschillende verplichtingen.
Moet onze websitechatbot zich als AI bekendmaken?
Bij directe interactie moet de persoon daarover worden geïnformeerd, tenzij gezien de omstandigheden al duidelijk is dat het om AI gaat. Beoordeel de presentatie van de concrete chatervaring.
Is een praktijkcode verplicht?
De genoemde praktijkcode is vrijwillig. De toepasselijke wettelijke transparantieverplichtingen zijn dat niet.
Officiële bronnen
Deze uitleg is algemeen en vervangt geen beoordeling van uw specifieke organisatie, wettelijke positie, verwerking of incident.
